چاره وری

chare-vary

بحران سوریه
ساعت ٦:۳۸ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/٥/۳۱ 

بحران سوریه

صف بندی نیروهای داخل و بیرون سوریه چه در درگیریهای نظامی یا فشار های سیاسی حکایت از یک بحران وسیع منطقه ای و حتی جهانی دارد. به درازا کشیدن نزاع و کشته شدن بیش از 23000نفر و عدم حصول نتیجه ، پیامی تلخ دارد.

تعادل و توازن به اندازه ای است که یقینا  سرانجامی نزدیک را نمیتوان تصورداشت  ، لذا قربانیان بسیار بزرگتری میگیرد و مرز بندی های تعادلی بسیار دورتری از آتش مرکز را طلب می کند به عبارت دیگر تغبیرات وسیع ، خونبار ، طولانی وغیر قابل اجتناب و ناخواسته ای را تحمیل مردم سوریه و منطقه  خواهد نمود.در اینجا اختلافات فرقه ای  مذهبی ، سیاسی ،عدالت خواهی و آزادیخواهی به حدی به هم آمیخته اند که تمیز بین آنها و سمت و سو دادن برای رسیدن به توافقات اولیه تقریبا  غیر ممکن است.


بنظر میرسد نمایندگان تمامی گروه های کوچک و بزرگ نظامی و سیاسی موجود در منطقه و حتی دورتر که دارای علقه یا وابستگی به دو قدرت بزرگ ورقیب و مخالف منطقه هستند ، در معرکه حاضرند. و اینها بیشتر از خود سوریها آتش را شعله ور میکنند.

نکته جالب اینکه هر دو طرف اله اکبر گویند و از دو سمت اصلی آمریکا و روسیه یا متحدان منصقه ای آنها یا دو رقیب بزرگ  تدارک میشوند.  ببینید چه بلایی بر سر دین ومذهب آمده است و چگونه گرفتار سیاست زدگی شده است.

سوال اساسی آنستکه  چه راه حلی این معضل را حل می نماید و چه موقع پایان می یابد. آیا با شکست اسد قائله ختم می شود. سوریه ، عراق نیست که مدعی او غرب باشد و قدرتمندان منطقه ای نظاره گر باشند. سوریه ، لیبی هم نیست که حامی منطقه ای نداشته باشد. سوریه مورد حمایت شدید یک طرف منطقه ای است و لزوماً مورد فشار طرف دیگر. غرب و شرق هم هردو حضور دارند. به واقع سوریه کلید به هم خوردن تعادل بزرگ اما ناپایدار منطقه است. شاید یک راه حل موجود باشد و آن تقسیم سوریه به دو بخش شمال و جنوب با حفظ اسد باشد اما هیچ یک از طرفین بیرونی با امید پیروزی بزرگ وتمام، خواهان این راه حل نیستند. به علاوه کشتار انجام شده و حس انتقام جوئی که ناشی از فقر حاکم بر خاورمیانه می باشد اجازه پیروزی این الگو را به راحتی نمی دهد. نتیجه اینکه کشتار و خرابی در سوریه بازهم ادامه می یابد. آوراگان بیشتر و جنگ تمام عیارتر.

طولانی شدن بحران در سوریه به سه کشور همجوار آن یعنی عراق و لبنان و بعد اردن هم تاثیر خواهد گذاشت. آنها نیز اجبارخواهند داشت در این صف بندی وارد شوند. بنا به دلایلی لبنان دیرتر درگیر می شود اما لزوماً عراق و اردن مستثنی نخواهند بود و تغییراتی را در جهت تلاطم سوریه تا رسیدن به یک تعادل شکننده ولی تقسیم شده بین دو قدرت منطقه انجام خواهند داد.

آمریکا در بحران سوریه علاوه بر پیگیری خط مشی قبلی و سزارین تضاد مابین مردم و حکومت با الگوی دموکراسی پوسته ای به دنبال آزمون های موثر در برخورد فیزیکی با ایران نیز هست.

شاید هنوز برای غرب روشن نشده است مساله ایران در داخل حل می شود و دخالت بیگانه فقط جواب شکست دارد. ایران وارث 2500 سال همبستگی و تاریخ مستقل می باشد و با تمامی کشور های منطقه متفاوت است. واضح است دموکراسی پس از قدرتمند شدن ملت ها به طور ماهوی نهادینه می شود. و قدرتمند شدن ملت ها پس از ثروتمند شدن آنهاست ،ثروت ملتها یا به واسطه صناعات و بده بستانهای مزیتی آنهاست که قدرتی محکم و منعطف را می آورد یا به واسطه فروش مواد اولیه و سفته بازی است که قدرت سخت ولی شکننده را باعث می شود. و به دموکراسی نیز منجر نمی شود. در خاورمیانه یا فقر حاکم است یا ثروت نوع دوم لذا بهار عربی و موج دموکراسی خواهی چندان واقعی نیست. البته خواست مردم متوسط وجود ارتباطات سریع و اینترنت در تجمیع اعتراضات بی تاثیر نیست اما اعتراضات و در خواست تغییر با حذف دیکتاتور لزوماً به دموکراسی ختم نمی شود. نیاز به حمایت های معنوی و مادی از تمرین دموکراسی و تقویت طبقه متوسط و تکنوکرات جامعه دارد که در این چند کشور آزاد شده از دیکتاتور ها ، مشاهده نگردید.

تعارض فرقه ای شیعه و وهابی در منطقه هر روز شدید تر وحاد تر دامن زده می شود که نتیجه آن جز تخریب و وحشیگری سودی برای مردم منطقه ندارد. اما  برای آمریکا و روسیه درتقسیم انرژی یا مدیریت بر آن بهم ریختن وضع موجودناگزیر است . ترکیه با حضور در عراق پس از دیکتاتور منافع سرشار اقتصادی را نصیب خود ساخته است .برای لیبی و سوریه نیز ترغیب شده است اما به نظر نمی رسد به سادگی عراق در سوریه چیزی نصیب او شود. اما مجبور است هزینه کند چون در بیخ گوشش حرکاتی است که نمی تواند بی تفاوت باشد.می خواهد الگوی حکومت دمکرات و حامی دین باشد. تا کنون موفق عمل کرده است .

اما در برخورد با اکراد ظرافت بیشتری را باید رعایت کند .بین دو رقیب منطقه نیز با عجله نمیتواند تصمیم گیری کند . گره منطقه حداقل به  سه سال زمان برای باز شدن نیازمند است.

 

 


کلمات کلیدی: سیاسی ، مقالات سیاسی