چاره وری

chare-vary

امید به رفع رکود اقتصادی
ساعت ٤:٤٢ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٤/٧/٢٥ 

امید به رفع رکود اقتصادی

 

قریب 2 سال قبل تا کنون همرمان با امید به بکارگیری منطق و عقلانیت به عوض الهام و خمود و تنگ نظری 7 مقاله اقتصادی در این وبلاگ انتشار یافت. عناوین آنها ، راهکار برون رفت از مشکلات اقتصادی، پیش بینی اقتصاد در سال 93 در دو بخش ، کارنامه 5 ماهه نخست سال 93، آیا رکود حاضر در اقتصاد کشور بر طرف میشود، رویای کاهش تورم و رشد اقتصادیو بلاخره باز هم اقتصاد ایران.

در تمامی آنها ضمن بر شمردن علل اصلی مشکلات و گره های کور ترسیمی از مسیر برون رفت داده دشد. بطور عمومی سود بالای بانکی برای سپرده و اعتبارات ، فساد دولتی ، رانت خواری ، خروج وسیع ارز ، قیمت غیر واقعی سوخت و دلار، شکاف عمیق طبقاتی و فقیر شدن حقوق بگیران تا دو برابر نسبت به ده سال قبل، عدم شفافیت ، نداشتن اهداف روشن و برنامه حداقل 3 ساله برای حل بحران و بلاخر نظارت و کنترل جامع از علل اصلی معضلات اقتصادی بوده اند. و درمان نیز با رفع عیوب عیان است.

اینکه با چند دستور رالعمل که اجرای آن نیز هموار و روشن نباشد امید به بهبود داشته باشیم ساده لوحانه است ومانند یک مسکن برای بیمار سرطانی است . سوال اساسی انستکه آیاکفایت راه حل موجود شناسایی تنگناهای مذکور است ؟ مسلما خیر چرا که تقریبا تمامی اقتصاددانان و حتی افراد عادی نیز پی به صورت مشکل برده اند . اما چگونگی بر صرف کردن عیوب بسیار پیچیده و انرژی براست و اصطکاک زیادی ایجاد میکند. تیم سالم و قوی ، با پشتکار ، پر همت و پیگیر میخواهد. مصرانه اهداف را کنترل و باز خورد بدهد ومسئولین نیز  بدون اغماض رفع مانع نمایند. در این حالت آزادی عمل رسانه ها و شفاف سازی آنها مهم است. هم چنین به لحاظ لوایح و دستور العملها ، تمهیدات مالی و اعتباری کار بزرگی باید انجام شود. به این ملزومات و دورو برمان که نگاه می کنیم پایمان سست میشود وپای امیدمان لنگ میزند . بیاییم مثالی بزنیم. تولید مسکن یکی از بزرگترین نیاز ها و از طرف دیگر اشتغال زا ترین امور است.اما در ایران مسکن گران تمام میشود .چرا که بخش اعظم هزینه مسکن شامل قیمت زمین می گردد. قیمت زمین را امکانات زیر بنایی ، دسترسی ها، فضاهای شهری ، زیبا سازی و تنوع عرضه خدمات بیان میدارد. در حال حاضر تولید زمین به عهده دولت است و در  دولتهای قبل نیز این اقدام به خوبی انجام نشده است. و تولید زمین از تقاضا عقب بوده است. نتیجه این شد که شغلی به نام زمین خواری بوجود امد ، سرمایه ها به سمت و سوی زمین سوق داده شد و حتی بیش از تولید مسکن. در دولت قبل به فکر مسکن مهر افتادند که قیمت زمین نداشته باشد، با کانسپت خوب واجرای بسیار بد. مسئولین قبلی با روش کارشناسی دوست نبودند اما مسئولین جدید  نیزدر این امر بهتر از آنها عمل نکردند. و فقط روی طبل کوبیدند که از اول خطا بوده است و فلان و بهمان. واضح است هیچ کاری تماما درست یا غلط نیست بنا بر انکه کدام بچربد میتوان حکم داد . در مورد مسکن مهر نیز فرض گردید، خطا زیاد دارد اما میتوان ان را صلاح کرد.. ایا جز مردم کم بضاعت فایده یا ضرر ان را تجربه یا تحمل می کنند. نمونه این مثالها در موارد  دیگر نیز هست.. در مملکتی که تشنگی برای سرمایه در حد قحطی زدگی است ، آمار بگیریم مدت انجام پروژه ها چند برابر حد نرمال است ؟ جواب بدهیم برای این نقیصه چه نتایج عملی گرفته ایم ؟ مگر بهره وری سرمایه نسبت مستقیم با کوتاه شدن زمان اجرای سرمایه گذاری ندارد. چرا این تطویل را داریم .با توجه به رکود حاضر، بیکاری جوانان ، متلاشی شدن تولید داخلی و تبعات پر هزینه ان درنگ و درجازدن و طرح های کمتر واقعیبرای اجرایی شدن دل را به درد می اورد .   حمابت از حداقل سه دهک پایینی از تامین مالی و در امد ناشی از افزایش قیمت سوخت، حمایت از تولید داخلی با روشهای مشوقات مالیاتی ، کوچک سازی دولت و شرکت های شبه دولتی ، بزرگ سازی نقش نظارتی و حمایتی دولت ،رویکرد به توسعه صادرات ، اجازه به بالا رفتن ارز تا حداقل جلوی خروج بی رویه ان گرفته شودو دیگر تمهیداتی که در نوشته های قبل انتشار یافت  از راهکار های عاجل می باشد . لازم بذکر است قبل از هر اقدام بررسی و تحقیق با تیمهای آکادمیک و با تجربه و مدل سازی وتوجه به تجارب دیگر کشورها با عنایت به مختصات زمانی و مکانی خود کمترین اقدام بایسته است. با طرح موضوع و در خواست کارشناسی و تحقیق مسیر کوتاهتر میگردد.  


کلمات کلیدی: مقالات اقتصادی